Khoa Học News

Loại keo siêu dính dùng được ở môi trường ướt và mặn

Keo tự nhiên holdfast được tạo ra từ một vi khuẩn không gây bệnh, hiệu quả ở môi trường ướt và dễ dàng sản xuất với số lượng lớn.

Vài năm trước, nhà vi sinh vật Yves Brun tại Đại học Montreal (Canada) phát hiện vi khuẩn thủy sinh Caulobacter crescentus tạo ra một loại keo dán cực mạnh có thể dính vào các bề mặt ẩm ướt xung quanh, ví dụ như các đường ống và nước ngọt. Với tên gọi holdfast, loại keo tự nhiên và vô hại này vô cùng hiệu quả trong những môi trường ẩm ướt, điều mà hiếm keo dán nào làm được.


Hai tế bào Caulobacter crescentus gắn kết nhờ keo holdfast. (Ảnh: Đại học Montreal)

Tuy nhiên, holdfast có một hạn chế. Ở môi trường có độ mặn cao, ví dụ như biển và mô người, loại keo này sẽ mất toàn bộ tính kết dính. Vì vậy, Brun cùng đồng nghiệp tìm cách khiến nó có thể hiệu quả ở cả hai môi trường ẩm ướt và mặn. Kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí khoa học iScience, Phys hôm 27/10 đưa tin.

Để tìm ra cách tăng độ dính của holdfast trong môi trường có độ mặn cao, trước tiên, nhóm nghiên cứu so sánh Caulobacter crescentus với một họ hàng sinh sống dưới biển, Hirschia baltica. Cả hai có cùng những gene để tổng hợp holdfast, cho thấy chúng sử dụng cùng loại keo. Holdfast của Hirschia baltica có vẻ cũng hoạt động tốt trong môi trường mặn, vốn là môi trường tự nhiên của chúng.

"Bằng cách điều khiển mức độ biểu hiện của một gene nhất định với chức năng là thay đổi nhẹ thành phần cấu tạo của holdfast, chúng tôi thấy các đặc điểm của nó thay đổi trong hai loài vi khuẩn họ hàng này. Điều đó giúp tăng hiệu quả cho holdfast của Caulobacter trong môi trường nước mặn", Nelson Chepkwony, thành viên nhóm nghiên cứu, cho biết.

Theo Brun, nghiên cứu mới đánh dấu một bước tiến quan trọng trong sự phát triển của những keo dán "xanh" có thể sử dụng ở môi trường có nước mặn như ngành vận tải biển và hệ thống ống nước, thậm chí dùng làm keo phẫu thuật trong bệnh viện.

"Holdfast hoàn toàn hữu cơ trong khi các loại keo công nghiệp thường là dẫn xuất từ xăng dầu, tạo ra chất thải độc hại. Bên cạnh đó, loại keo này còn bắt nguồn từ một vi khuẩn không gây bệnh có thể dễ dàng sản xuất với số lượng lớn", Brun nói.

"Quá trình sản xuất holdfast chỉ tác động rất nhỏ đến môi trường. Với những gì mới phát hiện, chúng tôi biết có thể thay đổi các tính chất của keo để phù hợp với mục đích sử dụng mong muốn. Chúng tôi cũng tin rằng việc nghiên cứu những vi khuẩn đa dạng có họ với Caulobacter crescentus trong nhiều môi trường khác nhau có thể giúp phát hiện các loại keo mới với đặc tính hữu ích", ông bổ sung.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Lễ hội ma Halloween và những điều bạn chưa biết

Lễ hội ma Halloween và những điều bạn chưa biết

Halloween là lễ hội thường niên diễn ra vào cuối tháng 10 đầu tháng 11, nhưng đó là lễ hội để tưởng niệm cái gì? Tại sao người ta phải hoá trang và ăn mặc gớm ghiếc đến thế?

Đăng ngày: 02/11/2026
Điều xảy ra khi thời gian ngừng lại?

Điều xảy ra khi thời gian ngừng lại?

Khái niệm ngưng đọng thời gian xuất hiện trên phim ảnh khá nhiều. Tuy vậy, việc ngưng đọng thời gian dưới góc nhìn khoa học không lãng mạn như trên phim.

Đăng ngày: 02/11/2026
Cận cảnh "siêu quái vật" đào đất lớn nhất thế giới, có khối lượng lên tới 13.500 tấn

Cận cảnh "siêu quái vật" đào đất lớn nhất thế giới, có khối lượng lên tới 13.500 tấn

Bagger 288 là đơn đặt hàng của công ty khai mỏ Rheinbraun. Các kỹ sư phải mất 5 năm để lên kế hoạch thiết kế và sản xuất, thời gian lắp ráp cỗ máy khổng lồ này cũng mất thêm 5 năm nữa.

Đăng ngày: 31/10/2026
Cầu tre dài hơn một kilomet có thể chịu tải 4 tấn

Cầu tre dài hơn một kilomet có thể chịu tải 4 tấn

Cây cầu tre ọp ẹp dài hơn một kilomet chạy qua vùng nước đục của sông Mekong, nối hòn đảo nổi Koh Pen nằm giữa mặt sông với Kampong Cham.

Đăng ngày: 31/10/2026
Bộ lạc bụng càng to càng quyến rũ ở Ethiopia

Bộ lạc bụng càng to càng quyến rũ ở Ethiopia

Sở hữu vòng hai khổng lồ luôn là niềm mơ ước của mỗi đứa trẻ ở bộ tộc Bodi và người sở hữu chiếc bụng to nhất sẽ được dân làng trọng vọng suốt phần đời còn lại.

Đăng ngày: 30/10/2026
Bí ẩn những món ăn trong ngày lễ ma quỷ Halloween

Bí ẩn những món ăn trong ngày lễ ma quỷ Halloween

Cũng như các ngày lễ khác, trong lễ Halloween, người ta thường ăn một số món ăn đặc trưng và mang ý nghĩa đặc biệt cho dịp này.

Đăng ngày: 29/10/2026
Chuyện gì xảy ra nếu tất cả núi lửa trên Trái Đất cùng phun trào?

Chuyện gì xảy ra nếu tất cả núi lửa trên Trái Đất cùng phun trào?

Với những dòng nham thạch nóng bỏng chảy xuống và những đốm lửa trong mây bụi, quang cảnh một ngọn núi lửa phun trào vừa đáng sợ lại vừa đáng kinh ngạc.

Đăng ngày: 28/10/2026
Khoa Học News