Khoa Học News

Lá có bộ điều nhiệt bên trong

Dù có ở Canada hay Ca-ri-bê thì lá cây cũng không phải lo lắng về nhiệt độ bên ngoài – chúng có bộ điều khiển thời tiết gắn trong với mục đích luôn giữ chúng thoải mái.

Quan niệm lâu dài của các nhà sinh học thực vật là nhiệt độ của một chiếc lá đang quang hợp sẽ tương tự như nhiệt độ của không khí xung quanh.

Nhưng trong công trình nghiên cứu 39 giống cây trải khắp 50 vĩ độ dọc Bắc Mỹ (giữa Puerto Rico và Canada), các nhà sinh vật học tại ĐH Pennsylvania phát hiện rằng lá cây vẫn giữ nhiệt độ gần như ổn định trong khi chúng chuyển hóa ánh mặt trời và CO2 thành thức ăn.

Công trình này, đăng tải trên ấn bản 12 tháng 6 của tờ Nature, phát hiện rằng quá trình quang hợp của cây diễn ra khi nhiệt độ của lá vào khoảng 21.4 độ C, vĩ độ và mùa phát triển trung bình đóng vai trò rất nhỏ, nếu có, trong nhiệt độ của lá.

Thay vào đó, lá cây có thể có sự thích nghi sinh lý và cấu trúc giúp chúng ổn định hệ thống bên trong (con người chúng ta làm điều này khi chúng ta đổ mồ hôi hoặc run rẩy để phản ứng lại nhiệt độ nóng hoặc lạnh nhằm duy trì thân nhiệt). Khám phá này gây ngạc nhiên cho các nhà sinh học.

(Ảnh: www.pdphoto.org)

Theo thành viên của nhóm nghiên cứu Brent Helliker, Penn, “Không gì ngạc nhiên khi một chú gấu bắc cực ở bắc Canada và một chú gấu đen ở Florida có cùng thân nhiệt. Chúng là động vật đẳng nhiệt như chúng ta và chúng sinh ra nhiệt độ cho bản thân. Tuy nhiên, nghĩ rằng một cây vân sam đen ở Canada và cây thông Ca-ri-bê ở Puerto Rico có cùng nhiệt độ lá trung bình là đáng kinh ngạc, đặc biệt khi cây tuyệt đối không đẳng nhiệt.”

Helliker và cộng sự cho rằng sự gia tăng bay hơi và góc lá (điều ảnh hưởng đến lượng ánh sáng chúng phản chiếu) giúp hạ nhiệt trong thời tiết ấm nóng còn sự giảm bốc hơi và tập trung nhiều lá trên một cành giúp cho chúng giữ ấm ở những vùng lạnh hơn.

Kết quả của công trình, do Khoa sinh học ĐH Pennsylvania và Quỹ Andrew W. Mellon tài trợ, có ý nghĩa đối với việc cây cối ở thời tiết phương bắc sẽ phản ứng với sự nóng lên toàn cầu như thế nào: Chúng có thể bị quá nóng do cơ chế mà chúng tiến hóa để “giữ ấm”.

Kết quả trên cũng có ý nghĩa đối với các nhà khoa học nghiên cứu thay đổi thời tiết trong quá khứ bằng cách đo tỉ lệ đồng vị oxy khác nhau (có số nơ-tron khác nhau) trong xen-lu-lô vòng cây. Số lượng các đồng vị đặc biệt hiện diện trong xen-lu-lô bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ của lá, và các nhà khoa học từng đặt giả thiết rằng nhiệt độ của lá tương tự như nhiệt độ xung quanh. Công trình mới này chứng minh điều đó không chính xác.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Độc lạ loài hoa nở trên cát như hoa ngoài hành tinh

Độc lạ loài hoa nở trên cát như hoa ngoài hành tinh

Tên khoa học của loài hoa cát kỳ lạ này là Pholisma sonorae, một loài hoa quý hiếm và kỳ lạ thuộc dòng thực vật có hoa đặc hữu ở các sa mạc thuộc Bắc Mỹ.

Đăng ngày: 20/10/2026
Sâm Ngọc Linh và những điều ít ai biết

Sâm Ngọc Linh và những điều ít ai biết

Việc tìm ra Sâm Ngọc Linh có thể nói là một trong những phát hiện quan trọng bậc nhất trong lĩnh vực y dược không chỉ của Việt Nam.

Đăng ngày: 08/10/2026
Cận cảnh quá trình ve sầu "thoát xác"

Cận cảnh quá trình ve sầu "thoát xác"

Trong một dịp đi nghiên cứu về các loài sinh vật, côn trùng, nhà nhiếp ảnh Thomas Marent đã may mắn chứng kiến quá trình một chú ve sầu lột xác.

Đăng ngày: 08/10/2026
Các loài côn trùng nguy hiểm nhất thế giới

Các loài côn trùng nguy hiểm nhất thế giới

Muỗi, ong bắp cày ở trong số những loài bọ nguy hiểm nhất thế giới. Khi đốt, chúng truyền bệnh hoặc nọc độc làm chết người.

Đăng ngày: 01/10/2026
Tổng quan về vi khuẩn Salmonella

Tổng quan về vi khuẩn Salmonella

Nhiễm khuẩn Salmonella không chỉ lây lan qua sự tiếp xúc. Salmonella có thể có mặt trong gia cầm, cá, sữa và các sản phẩm từ sữa… chưa được đun nấu kỹ.

Đăng ngày: 27/09/2026
6 loài hoa giống động vật một cách kì lạ

6 loài hoa giống động vật một cách kì lạ

Thiên nhiên luôn làm con người kinh ngạc, có những thứ nếu không tận mắt chứng kiến thì chúng ta chắc chắn sẽ không bao giờ mường tượng được.

Đăng ngày: 16/09/2026
Khám phá đảo Socotra - Nơi có cây độc đáo bậc nhất hành tinh

Khám phá đảo Socotra - Nơi có cây độc đáo bậc nhất hành tinh

Socotra, một hòn đảo của Yemen, là nơi có vài trăm loài động vật và thực vật không hề xuất hiện ở bất kỳ nơi nào khác trên trái đất.

Đăng ngày: 11/09/2026
Khoa Học News