Khoa Học News

Hơn 10.000 loài động thực vật tại Amazon có nguy cơ tuyệt chủng

Hơn 10.000 loài thực vật và động vật có nguy cơ tuyệt chủng cao do rừng nhiệt đới Amazon bị tàn phá và 35% trong số này đã bị chặt phá hoặc đang suy thoái.

Báo cáo này tổng hợp các nghiên cứu về rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới do 200 khoa học trên toàn cầu thực hiện. Đây là báo cáo đánh giá chi tiết nhất về tình trạng rừng Amazon cho đến nay, đồng thời nêu bật vai trò quan trọng của Amazon đối với khí hậu toàn cầu cũng như chỉ ra những nguy cơ tiềm tàng mà “lá phổi xanh” của Trái đất đang phải đối mặt.


Một khoảng rừng Amazon bị chặt phá tại Altamira, bang Para, Brazil. (Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN).

Theo đó, sự tàn phá của con người vẫn đang tiếp diễn đối với rừng Amazon đã khiến hơn 8.000 loài thực vật đặc hữu và 2.300 loài động vật có nguy cơ tuyệt chủng cao. Đến nay, khoảng 18% diện tích rừng Amazon đã bị tàn phá, chủ yếu là do hoạt động nông nghiệp cũng như khai thác gỗ trái phép. Ngoài ra, khoảng 17% diện tích tại đây đang ở trong tình trạng bị suy thoái.

Giáo sư Mercedes Bustamante tại Đại học Brasilia nhấn mạnh các nghiên cứu khoa học cho thấy con người phải đối mặt với những nguy cơ tiềm tàng thảm khốc và không thể đảo ngược do nhiều cuộc khủng hoảng, trong đó có biến đổi khí hậu và suy giảm đa dạng sinh học. Tuy nhiên, vẫn còn “khe cửa hẹp” để thay đổi quỹ đạo này.

Trong khi đó, báo cáo nhấn mạnh rừng nhiệt đới là một bức tường thành quan trọng chống lại biến đổi khí hậu. Do đó, việc giảm nạn phá rừng và tình trạng suy thoái rừng xuống mức 0 trong chưa đầy một thập kỷ "là rất quan trọng". Ngoài ra, báo cáo cũng kêu gọi khôi phục trên quy mô lớn đối với các khu vực đã bị phá hủy.

Tại Brazil, nạn phá rừng đã gia tăng kể từ khi Tổng thống Jair Bolsonaro nhậm chức vào năm 2019. Tỷ lệ phá rừng năm 2020 ở mức cao nhất trong 12 năm qua và điều này đã vấp phải sự phản đối kịch liệt của cộng đồng quốc tế. Nhà lãnh đạo Brazil cho phép khai mỏ và canh tác nông nghiệp tại các khu vực được bảo tồn ở rừng nhiệt đới Amazon, đồng thời làm giảm vai trò của các cơ quan chức năng trong việc bảo vệ môi trường. Các nhà môi trường học và các nhà khoa học cho rằng chính điều này đã trực tiếp dẫn tới nạn phá rừng ngày càng tăng.

Cách đây một tuần, quốc gia láng giềng Colombia cho biết tỷ lệ phá rừng tại đây đã tăng 8% trong năm 2020 so với một năm trước đó, lên mức 171.685 hécta. Có tới gần 64% số vụ phá rừng diễn ra tại khu vực rừng Amazon nằm trên lãnh thổ Colombia.

Theo báo cáo, đất và thảm thực vật của Amazon hấp thụ khoảng 200 tỷ tấn carbon, nhiều hơn 5 lần so với lượng khí thải CO2 hàng năm của toàn thế giới. Tuy nhiên, nạn phá rừng có thể đe dọa chức năng hoạt động như một bể chứa carbon của Amazon, từ đó càng làm trầm trọng thêm tình trạng biến đổi khí hậu toàn cầu.

Một nghiên cứu riêng biệt khác đăng tải trên tạp chí Nature số ra cùng ngày cho thấy một số khu vực của Amazon đang “nhả” nhiều carbon hơn lượng mà chúng hấp thụ. Kết quả này thu được thông qua các phép đo lường lượng CO2 và CO tại rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới trong giai đoạn 2010-2018.

Tác giả nghiên cứu, nhà khoa học Luciana Gatti tại Cơ quan nghiên cứu Vũ trụ Inpe của Brazil, cho rằng lượng phát thải carbon tăng tại miền Đông Nam Amazon - nơi diễn ra tình trạng phá rừng nghiêm trọng - không chỉ là hệ quả của hỏa hoạn và tàn phá rừng trực tiếp mà còn là bởi gia tăng tỷ lệ cây rừng chết do tình trạng hạn hán nghiêm trong và nhiệt độ tăng cao ngày càng phổ biến hơn.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Quái vật lợn có bộ dạng kỳ dị ở Indonesia

Quái vật lợn có bộ dạng kỳ dị ở Indonesia

Sở hữu những chiếc răng nanh là một niềm tự hào mà bao loài vật mong muốn, tuy nhiên cũng có những chiếc răng nanh gây không ít phiền phức cho một số loài, thậm chí là có thể giết chúng.

Đăng ngày: 25/10/2026
Taipan nội địa: Loài rắn có nọc độc giết chết 100 người cùng lúc

Taipan nội địa: Loài rắn có nọc độc giết chết 100 người cùng lúc

Sinh sống chủ yếu tại các vùng nội địa ở Australia, loài động vật sở hữu nọc độc khủng khiếp nhất thế giới này có thể giết chết 100 người sau 45 phút cắn.

Đăng ngày: 23/10/2026
4 loài rắn cực độc được tìm thấy nhiều nhất ở Fansipan

4 loài rắn cực độc được tìm thấy nhiều nhất ở Fansipan

Một trong số chúng được mệnh danh là "Ông vua săn động vật máu nóng ở Việt Nam". Những loài rắn này đã được nhà nghiên cứu sinh vật rừng dày dặn kinh nghiệm Phùng Mỹ Trung có nhắc tới.

Đăng ngày: 01/10/2026
Cảnh giác với loài ếch đẹp chứa độc chết người

Cảnh giác với loài ếch đẹp chứa độc chết người

Được mệnh danh là loài sinh vật “độc” nhất thế giới, nọc độc của ếch phi tiêu khiến hệ thần kinh bị tê liệt, gây tê liệt các cơ và dẫn tới tử vong.

Đăng ngày: 30/09/2026
Trâu bò luôn quay đầu về một hướng

Trâu bò luôn quay đầu về một hướng

Nếu chẳng may bị lạc ở vùng nông thôn mà không có la bàn, bạn chớ vội hoảng. Theo các nhà khoa học Đức, bạn có thể xác định phương hướng bằng cách quan sát các đàn gia súc.

Đăng ngày: 30/09/2026
Loài cá heo cực hiếm này thực sự sắp tuyệt chủng, cả thế giới chỉ còn chưa đầy 10 con

Loài cá heo cực hiếm này thực sự sắp tuyệt chủng, cả thế giới chỉ còn chưa đầy 10 con

Bi kịch của loài cá heo này - cũng giống bao loài khác - đến từ chính con người.

Đăng ngày: 29/09/2026
Cách phân biệt rắn cạp nong và rắn cạp nia

Cách phân biệt rắn cạp nong và rắn cạp nia

Ở Việt Nam có rất nhiều rắn độc và cực độc, điển hình là hai "anh em" rắn cạp nong - cạp nia.

Đăng ngày: 28/09/2026
Khoa Học News